Bánh ú Bá Trạng – Hương vị truyền thống đậm đà của ngày tết Đoan Ngọv

Món bánh ú Bá Trạng thường xuất hiện trong dịp Tết Đoan Ngọ, mang nét tương đồng với bánh ú truyền thống của người Việt. Tuy nhiên, phần nhân của bánh lại được chế biến cầu kỳ hơn với nhiều nguyên liệu phong phú, tạo nên hương vị đậm đà khó cưỡng. Hãy cùng FPT Shop vào bếp khám phá bí quyết làm bánh ú Bá Trạng thơm ngon chuẩn vị nhé.

Đặc điểm và nguồn gốc bánh ú Bá Trạng

Nếu nhắc đến hương vị bánh ú Bá Trạng đúng chuẩn người Hoa, có lẽ phiên bản nổi tiếng nhất đến từ Hồ Châu, Gia Hưng, tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc. Món bánh này gây ấn tượng với phần nhân mặn được chế biến từ thịt heo tươi, tẩm ướp nước tương đậm đà.

Bánh ú Bá Trạng có hình tam giác đặc trưng, được bọc trong lớp lá tre thơm dịu. Nhân bánh kết hợp nhiều nguyên liệu phong phú, tạo nên hương vị hài hòa, hấp dẫn. Đây là món ăn truyền thống thường xuất hiện trong dịp Tết Đoan Ngọ. Cùng FPT Shop khám phá ngay cách làm bánh ú Bá Trạng chuẩn vị Trung Hoa ngay tại nhà nhé!

Nguyên liệu để chế biến món bánh ú Bá Trạng

200g đậu xanh còn vỏ (ngâm nước từ 2-3 giờ trước khi chế biến)
200g hạt sen
900g nếp dẻo (ngâm nước ấm qua đêm để nếp mềm hơn)
8 cái nấm đông cô khô
100g lạp xưởng
250g thịt ba chỉ
10 quả trứng muối
50g tôm khô
500g lá chuối
Một ít hành tím
Một chút rượu trắng (dùng để sơ chế trứng muối)
Dầu ăn
Gia vị gồm: muối, đường, hạt nêm, tiêu, dầu hào, bột ngũ vị hương

Cách chọn nguyên liệu ngon

Bí quyết chọn thịt ba chỉ tươi ngon

Để có món ăn ngon, bạn nên chọn thịt ba chỉ có sự cân đối giữa phần nạc và mỡ. Nếu quá nhiều mỡ, thịt sẽ bị ngấy; ngược lại, quá nhiều nạc có thể làm thịt khô, kém hấp dẫn.

Nên ưu tiên miếng thịt có lớp da vừa phải, không quá dày. Nếu lớp da dày bất thường, rất có thể đó là thịt từ lợn già, khiến món ăn không đạt độ mềm ngon mong muốn.
Lớp mỡ nên dày từ 1.5 - 2cm, kết dính chặt với phần nạc để đảm bảo độ béo vừa phải khi chế biến.
Thịt ngon thường có màu đỏ hồng hoặc hồng tươi, da trắng hồng tự nhiên. Khi cắt ra, thịt có độ sáng, không bị thâm đen hay xỉn màu.
Dùng tay kiểm tra độ đàn hồi của thịt: Ấn nhẹ vào bề mặt, nếu thịt nhanh chóng trở lại trạng thái ban đầu, đó là thịt tươi.
Lưu ý mùi của thịt: Nếu có mùi hôi, tanh hoặc lạ, không nên mua.

Mẹo chọn lạp xưởng ngon

Màu sắc: Lạp xưởng chất lượng sẽ có màu đỏ hồng tự nhiên, không quá sậm và không bị loang lổ. Nếu thấy màu sắc quá đậm hoặc không đồng nhất, có thể sản phẩm đã bị nhuộm phẩm màu kém chất lượng.
Mùi hương: Lạp xưởng ngon có mùi thơm nhẹ của rượu, tiêu và gia vị. Nếu có mùi lạ, hắc hoặc chua, không nên chọn.
Lớp vỏ bên ngoài: Vỏ lạp xưởng làm từ ruột heo thường có độ khô ráo vừa phải, không bị mốc hay chảy nhớt.
Nhân thịt bên trong: Khi cắt lát, phần nhân phải có màu sắc đồng đều, thịt mịn, không bị rời rạc và có mùi thơm đặc trưng.
Chọn sản phẩm có thương hiệu uy tín: Ưu tiên lạp xưởng có bao bì rõ ràng, đóng gói hút chân không để bảo quản tốt, tránh bị nhiễm khuẩn.

Cách chọn nấm hương khô chất lượng

Chọn nấm có màu sáng, không bị dập nát hay gãy vụn.
Kiểm tra kỹ bề mặt nấm, tránh mua nấm có dấu hiệu mốc trắng hoặc bị hư hỏng.
Mua tại các cửa hàng thực phẩm uy tín để đảm bảo nấm sạch và an toàn cho sức khỏe.

Cách chế biến món bánh ú Bá Trạng

Bước 1: Nấu hạt sen

Rửa sạch hạt sen, loại bỏ phần tim sen để tránh vị đắng. Sau đó, cho hạt sen vào nồi cùng một lượng nước vừa đủ ngập bề mặt, thêm một chút muối rồi đậy nắp kín. Nấu trên lửa vừa khoảng 15 phút cho đến khi hạt sen mềm nhưng không bị nát.

Bước 2: Chuẩn bị và ướp thịt ba chỉ

Rửa sạch thịt ba rọi rồi cắt thành từng miếng vừa ăn. Đặt thịt vào tô, ướp với 1 muỗng cà phê xì dầu, 1 muỗng cà phê hạt nêm, một ít tiêu và một lượng nhỏ bột ngũ vị hương. Trộn đều để thịt thấm gia vị, để yên khoảng 30 phút trước khi chế biến.

Bước 3: Sơ chế nguyên liệu khác

Ngâm tôm khô và nấm đông cô trong nước ấm khoảng 15 phút cho mềm. Sau đó, rửa sạch lại, nhẹ nhàng chà xát để loại bỏ bụi bẩn. Đối với nấm, bóp nhẹ để loại bỏ nước thừa rồi cắt đôi.

Lạp xưởng cắt thành từng khoanh nhỏ với độ dày khoảng 1/2 móng tay. Trứng muối rửa sơ qua với rượu để khử mùi, sau đó rửa lại lần nữa và để ráo nước.

Bước 4: Chuẩn bị đậu xanh

Đậu xanh sau khi ngâm mềm thì rửa sạch, để ráo nước rồi tách bỏ vỏ. Trộn đậu với 1 muỗng cà phê hạt nêm, sau đó dùng màng bọc thực phẩm bọc kín tô và quay trong lò vi sóng 2 phút. Sau khi lấy ra, trộn thêm 2 muỗng canh dầu ăn và để yên 5 phút cho ngấm gia vị.

Mẹo nhỏ: Nếu không có lò vi sóng, bạn có thể xào đậu trên chảo để đậu mềm hơn.

Bước 5: Xào các nguyên liệu

Đun nóng 1 muỗng canh dầu ăn trong chảo, cho hành tím vào phi thơm. Khi hành chuyển sang màu vàng, cho tôm khô vào cùng 1/2 muỗng cà phê đường, một ít tiêu, đảo đều trên lửa vừa khoảng 2 phút rồi trút ra bát riêng.

Tiếp tục cho thêm 1 muỗng canh dầu ăn vào chảo, cho thịt ba chỉ đã ướp vào chiên trên lửa nhỏ cho đến khi chín vàng đều hai mặt, sau đó lấy ra để riêng.

Sau đó, cho hạt sen đã luộc vào chảo, nêm 1/3 muỗng cà phê hạt nêm, 1/4 muỗng cà phê đường rồi đảo đều trên lửa nhỏ cho ngấm gia vị, sau đó trút ra bát riêng.

Cuối cùng, xào nấm với 1/2 muỗng canh dầu ăn, 1/2 muỗng canh dầu hào và một ít tiêu đến khi nấm chín và đậm đà hương vị.

Bước 6: Sơ chế nếp

Sau khi ngâm gạo nếp đủ thời gian, bạn chắt bỏ nước và để ráo. Tiếp đó, cho nếp vào chảo cùng 500ml nước, thêm 1 muỗng canh hạt nêm và 1 muỗng cà phê đường. Trộn đều hỗn hợp và nấu trên lửa vừa, đảo nhẹ tay đến khi nước rút hết thì tắt bếp.

Bước 7: Chuẩn bị lá chuối

Rửa sạch từng tàu lá chuối, sau đó dùng khăn sạch lau khô hoàn toàn. Tiếp theo, cắt lá thành từng miếng vuông khoảng 30x30cm để tiện cho việc gói bánh.

Bước 8: Gói bánh

Đặt hai lớp lá chuối chồng lên nhau, mặt bóng quay ra ngoài để giúp bánh không bị dính khi luộc. Sau đó, gấp lá theo đường chéo tạo thành hình tam giác, tiếp tục gập hai bên mép để tạo một hình phễu chắc chắn.

Cho khoảng 2 muỗng canh nếp vào bên trong, dàn đều và tạo một khoảng trống ở giữa để đặt nhân. Lần lượt cho vào các nguyên liệu theo thứ tự: đậu xanh, hạt sen (tỷ lệ 1:1), tiếp đến là vài lát nấm đông cô, một miếng thịt, một chút tôm khô, ít lạp xưởng và cuối cùng là một quả trứng muối.

Sau đó, phủ lên trên một lớp hạt sen, đậu xanh và thêm một ít nếp. Cuối cùng, đặt lên trên hai miếng lá chuối nhỏ, gói mép lá lại thật kín và dùng dây lạt buộc chặt để bánh không bị bung trong quá trình nấu.

Bước 9: Luộc bánh

Xếp một lớp lá chuối dư xuống đáy nồi áp suất rồi đặt bánh ú lên trên. Đổ nước vào sao cho ngập toàn bộ bánh.

Bật bếp và nấu bánh ở mức lửa nhỏ trong khoảng 2 tiếng. Sau đó, mở nắp, thêm nước sôi vào và tiếp tục luộc thêm 1 tiếng nữa. Khi đủ thời gian, tắt bếp và để bánh ủ trong nồi thêm 30 phút để bánh chín đều.

Sau cùng, vớt bánh ra rổ, để nguội và ráo nước là có thể thưởng thức ngay.

Mẹo nhỏ: Nếu không có nồi áp suất, bạn cần luộc bánh từ 5 - 6 tiếng để nếp chín mềm và đạt độ dẻo ngon nhất.

Thành phẩm

Thành quả là những chiếc bánh ú Bá Trạng chuẩn vị, mang đậm hương vị truyền thống của người Hoa. Vỏ bánh dẻo thơm bao bọc phần nhân đầy đủ nguyên liệu, hòa quyện giữa vị béo bùi của trứng muối, vị mặn ngọt vừa phải, tạo nên món ăn vô cùng hấp dẫn.

Bánh có thể bảo quản ở nhiệt độ phòng trong khoảng 2 ngày. Nếu để trong ngăn mát tủ lạnh, bánh có thể giữ được 5 ngày. Để bảo quản lâu hơn, bạn có thể để bánh trong ngăn đông, giúp giữ được hàng tuần đến hàng tháng. Khi muốn ăn, chỉ cần rã đông trong ngăn mát, sau đó hấp lại hoặc làm nóng bằng lò vi sóng là có thể thưởng thức ngay.

Các tiệm bán bánh ú Bá Trạng ngon tại TP.HCM

Lò bánh An Ký

Tiệm bánh này hoạt động quanh năm, chuyên làm bánh ú theo phong cách Quảng Đông. Đặc biệt vào dịp Tết Đoan Ngọ, cả khu phố dường như náo nhiệt hơn khi mọi người cùng nhau quây quần trong căn nhà nhỏ, tất bật gói bánh, luộc bánh để phục vụ thực khách.

Địa chỉ: 170/23 Tuệ Tĩnh, Quận 11

Huê Ký

Đây là một cơ sở gia đình lâu đời chuyên làm bánh ú Bá Trạng, tuy nhiên bánh chỉ được sản xuất vào ngày 5/5 âm lịch hằng năm, còn nghề chính của họ lại là kinh doanh cọc tre. Điều đặc biệt thu hút khách hàng chính là năm nay tiệm đã đầu tư một chiếc xe tre để trưng bày bánh ú, tạo điểm nhấn độc đáo trong mùa Tết Đoan Ngọ.

Địa chỉ: 108 Tạ Uyên, Phường 4, Quận 11

Bánh ú Bá Trạng Phúc Kiến

Một địa chỉ bán bánh ú chuẩn vị Phúc Kiến dành cho những ai yêu thích hương vị truyền thống.

Địa chỉ: Hẻm 145 Gia Phú, Phường 1, Quận 6

Lò bánh Dí Xuân

Bánh ú Bá Trạng tại đây mang hương vị đặc trưng của cộng đồng người Tiều. Điểm thú vị là mỗi chiếc bánh trước khi gói đều được đặt sẵn một hạt lạc ở đỉnh để tạo hình chóp, đồng thời lá gói theo kiểu ba góc độc đáo.

Địa chỉ: 121A/22M, Hậu Giang, Quận 6

Lò bánh Bé Thy

Bánh ú ở đây có sự biến tấu nhẹ nhàng so với hương vị truyền thống khi chủ quán điều chỉnh công thức, giúp phù hợp với khẩu vị nhiều người hơn. Đặc biệt, phần nếp được rang sơ trước khi gói, giúp bánh dậy mùi thơm. Tại đây có ba loại bánh với mức giá khác nhau:

Bánh 1 trứng muối (400g): 40.000đ
Bánh 2 trứng muối (~600g): 60.000đ
Bánh 3 trứng muối (~750g): 80.000đ

Địa chỉ: 150 Bến Cần Giuộc, Phường 11, Quận 8 (bên trong chợ Xóm Củi)

Tạm kết

Hy vọng với công thức hướng dẫn chi tiết trên, bạn sẽ dễ dàng chế biến món bánh ú Bá Trạng đậm chất ẩm thực người Hoa, mang hương vị thơm ngon độc đáo để thưởng thức trong dịp Tết Đoan Ngọ!

Để có được những món hầm ngon cũng như những chế biến được đa dạng các món cháo thì một chiếc nồi áp suất chất lượng là trợ thủ đắc lực trong gian bếp nhà bạn. Bạn có thể tham khảo đa dạng các sản phẩm nồi áp suất cao cấp tại đây nhé: Nồi áp suất.

Xem thêm:

Bánh ú bá trạng – Món ngon truyền thống người Hoa, hương vị đậm đà không thể thiếu trong tết Đoan Ngọ